ACCUSATORY SUMMUS
Bir rivayete göre, resmi dili latince olan bir devlette bir Accusatory Summus’u (Latincede Başsavcı anlamına geliyor.) rüşvet almakla suçlamışlar.
Yargılama sırasına Ludex ( Latincede hakim demek) sormuş: Bu maaşla bu kadar MÜLKÜ nasıl aldın?
Accusatory Summus cevap vermiş;
“ Sebebi ‘Simplex error intellectus’ Sayın Ludex! Ben ‘IUSTITA EST FUNDAMETIUM REI PUBLICITA’ deyimini yanlış anlamışım.
Tabii sizin de konuyu yanlış anlamamanız için bazı açıklamalar yapıp rivayetin geri kalanına Türkçe Devam edeyim.
Simplex error intellectus, Basit bir yanlış anlama, anlamına geliyor.
‘IUSTITA EST FUNDAMETIUM REI PUBLICITA” cümlesi de mealen; Adalet mülkün temelidir, anlamına geliyor.
Biz Latin başsavcının savunmasına Türkçe devam edelim.
“Yani, Sayın Hakim!” demiş Başsavcı “ Ben, ‘Adalet mülkün temelidir’ sözündeki MÜLK kelimesini yanlış anlayıp, onu bildiğiniz Mülk edinme olarak anlamışım. Bu sebeple de ADALETİ, kendime MÜLK edinmek için kullanmakta bir sakınca görmedim.
Rivayette, yargılamanın sonucu açıklanmadığı için Accusatory Summus’a ne olduğunu bilemiyoruz.
Bilemediğimiz bir başka konu da rivayette geçen resmi dili Latince olan ülkenin hangisi olduğu ve dolayısıyla olayın günümüzde mi yoksa çok eski bir tarihte mi geçtiği konusu.
Günümüzde resmi dili Latince olan tek ülke var Vatikan. Bütün işi gücü din olan, bütün gün dinden, ahlaktan bahseden insanlar rüşvet alır mı?
Bence kesinlikle almazlar.
Bu yüzden geriye resmi dili Latince olan tek ülke kalıyor Doğu Roma İmparatorluğu.
Roma hukukun bazı kavram ve deyimleri bugün bizim hukukumuzda bile geçelidir.
Bunlardan bir tanesi de;
“Bonis nocet, qui malis parcit!” yani
“Kötüleri affeden, iyilere zarar verir!” deyimidir.
Neyse ki Roma Hukukundan günümüz Türkiye’sine kalan sadece hukuki kavramlar ve deyimler olmuş.
Ya MÜLK kavramını yanlış anlayan Başsavcılar kalsaydı?
Santana Affetmez adında bir kovboy filmi vardı. Filmde, Santana bütün kötüleri cezalandırıyordu.
Bugün vatana, millete kötülük yapan bir Başsavcı olsa; hukuk onu affetse bile…
Yok yok! Santana değil;
Tarih affetmez!
Neyse, bu arife gününde siz böyle şeylere kafanızı takmayın.
Evet, şaşırmayın, bugün tarife.
Siz bakmayın emeklilerin tam DÖÖÖÖRT bin lira bayram ikramiyelerini erken aldıkları için BAYRAM yaptıklarına!
Bayram da yarın bayram yazım da…
Ulvi Puğ
