DENİZ GEZMİŞ VE ARKADAŞLARI VE MAYISTA YİTİRDİĞİMİZ DEVRİMCİLERİ ANMAK-6

Peki Türkiye’de devrim için yola çıkan 6 Mayıs 1972 yılı öncesi ve sonrası öldürülenler kimlerdi?

Hatırladıklarımdan birkaç ad vermeye çalışayım:

Turan Emeksiz, 28 Nisan 1960 günü Demokrat Parti hükümetinin oluşturduğu Tahkikat Komisyonu’na karşı gerçekleşen eylemde polis kurşunuyla öldürüldü.
Mustafa Taylan Özgür, (23 Şubat 1948, Ankara – 23 Eylül 1969, İstanbul), 1968 öğrenci hareketi liderlerinden biridir. 68 Kuşağı’nın faili meçhul bir cinayet …
Battal Mehetoğlu, 14 Aralık 1969 da okulunun önünde öldürülen Malatyalı devrimcidir.
Niyazi Tekin, 10 Nisan 1971 gece yarısı İstanbul Cağaloğlu’nda bulunan Balıkesir Öğrenci Yurdu’nda, Ülkü Ocakları üyesi komandoların silahlı saldırısı sonucu ağır yaralandı ve on gün sonra yaşamını yitirdi.
Hüseyin Cevahir, 29 Mayıs 1971’de İstanbul-Maltepe’de Mahir Çayan ile birlikte saklandıkları evde kuşatıldılar. Üç gün süren kuşatma 1 Haziran sabahı vuruldu.
Mazlum DOĞAN, 24 yaşındayken 21 Mart 1982’deki bir nevruz gününde hapishane koşullarını protesto etme amacıyla cezaevindeki hücresinde bazı kaynaklarda kendisini yaktığı, bazı kaynaklarda ise kendisini asarak intihar ettiği belirtilmektedir.
Kemal PİR, 1982 yılında Diyarbakır cezaevi de, açlık grevi sonucunda ölmüştür.
Fikri Sönmez (Terzi Fikri) 4 Mayıs 1985 günü cezaevinde öldü Fatsa Belediye başkanıydı.
Şirin Öter ve Yeliz Erbay, 22 Aralık 2015 günü İstanbul Osmanpaşa’da polis baskını sonucu yaşamlarını yitirdiler.
Necdet Adalı: 07.10.1980’de Ankara Merkez Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
Serdar Soyergin: 25.10.1980’de Adana Merkez Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
Erdal Eren: 13.12.1980’de Ankara Merkez Kapalı Cezaevi’nde yaşı büyütülerek idam edildi
Veysel Güney: 10.06.1981’de Gaziantep Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
Ahmet Saner: 25.06.1981’de Üsküdar Paşakapısı Cezaevi’nde idam edildi
Kadir Tandoğan: 25.06.1981’de Üsküdar Paşakapısı Cezaevi’nde
Mustafa Özenç: 20.08.1981’de Adana Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
Seyit Konuk: 13.03.1982’de Buca Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
İbrahim Ethem Coşkun: 13.03.1982’de Buca Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
Necati Vardar: 13.03.1982’de Buca Kapalı Cezaevi’nde idam edildi,
Ali Aktaş (Ağtaş): 23.01.1983’te Adana Kapalı Cezaevi’nde idam edildi,
Ramazan Yukarıgöz: 29.01.1983’te İzmit Kapalı Cezaevi’nde idam edildi,
Ömer Yazgan: 29.01.1983’te İzmit Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
Erdoğan Yazgan: 29.01.1983’te İzmit Kapalı Cezaevi’nde, idam edildi
Mehmet Kambur: 29.01.1983’te İzmit Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
İlyas Has: 07.10.1984’te Buca Kapalı Cezaevinde idam edildi,
Hıdır Aslan: 25.10.1984’te Burdur Kapalı Cezaevi’nde idam edildi
10 Ekim 2015’te Ankara’da düzenlenen ve Türk Tabipleri Birliği’nin (TTB) de bileşenlerinden olduğu Emek, Barış, Demokrasi Mitingi için Gar Meydanı’nda bir araya gelenler bombalı saldırının hedefi olmuş; 104 kişi yaşamını yitirmiş, yüzlerce kişi yaralanmıştır.
17-20 Nisan 1978’de Türkiye‘nin Malatya ilinde meydana gelen Alevilere dönük şiddet olayları ve cinayetler. Dönemin Malatya Belediye Başkanı Hamit Fendoğlu‘nun öldürülmesi üzerine ülkücü ve İslamcı grupların şehrin Alevi ve solcu mahallelerine girmeleri ve şiddet kullanmaları ile gelişen olaylarda 3’ü çocuk olmak üzere 8 kişi öldürülmüş, 20’si ağır olmak üzere 100 kişi yaralanmış ve yaklaşık 1000 iş yeri ve ev tahrip edilmiştir
Tilmann Ekkehart Geske (Alman uyruklu), Necati Aydın ve Uğur Yüksel 18 Nisan 2007’de Hristiyan içerikli kitap dağıtımı yapan Zirve Yayınevi’nde boğazları kesilerek öldürüldü.
Çorum Katliamı, 28 Mayıs 1980 günü faşist saldırılarla başladı ve Temmuz 1980’e kadar devam etti. Saldırılarda 57 Alevi yurttaş yaşamını yitirirken 300’e yakın yurttaş da yaralandı. 300’e yakın ev ve işyeri ise tahrip edildi.
Sivas Katliamı, 2 Temmuz 1993 tarihinde Pir Sultan Abdal Şenlikleri sırasında Madımak Oteli’nin radikal İslamcı bir grup tarafından yakılması ve çoğunluğu Alevi 33 sanatçı, yazar, ozan, düşünür ve 2 otel çalışanının yanarak ya da dumandan boğularak ölümü ile sonuçlanan olaydır. İçlerinde Asım Bezirci, Nesimi Çimen, Muhlis Akarsu, Muhibbe Akarsu, Muhlis Akarsu’nun eşi. Gülender Akça, Metin Altıok, Mehmet Atay, Sehergül Ateş, Behçet Sefa Aysan ve Hasret Gültekin yanarak veya dumandan boğularak yaşamını yitirdiler.
Gezi Parkı olayları, 28 Mayıs 2013 tarihinde, olarak bilinen ilk olarak İstanbul‘daki Taksim Gezi Parkı için hazırlanan kentsel gelişim planına karşı çıkmak amacıyla düzenlenen, daha sonrasında ifade özgürlüğü, medya sansürü, otoriterizm gibi toplumsal sorunlara ve dönemin başbakanı Recep Tayyip Erdoğan‘ın baskıcı yönetimine karşı toplumsal bir harekete dönüşen protesto hareketine dönüştü. Bu olaylarda 11 kişi öldü. 8000’den fazla kişi yaralandı ve 3000’den fazla insan tutuklandı.
Tahir Elçi (Diyarbakır Barosu Başkanı), 28 Kasım 2015’te Diyarbakır’ın Sur ilçesinde vurularak öldürüldü. Cinayet tam olarak aydınlatılamadı.
Diyarbakır Sur Olayları, 08 Eylül 2016- 29 Temmuz 2016 itibariyle 240 gün devam eden abluka sırasında 90 kişi yaşamını yitirdi. Diyarbakır Su’da meydana gelen tahribat ve hak ihlalleri oldukça ağır boyuttadır. Su’daki kültürel miras da oldukça ciddi şekilde zara gördü. Ermeni Katolik Kilisesi’nin yanı sıra Mar Petyun Keldani Kilisesi de ağır tahribat aldı.

Bu liste dahada uzatılabilir. Bütün bu insanlar, hepsi yurdunun bağımsızlığı, halkının sömürülmeden özgürce, eşitçe, kardeşçe yaşaması için kendilerini feda ettiler. Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’ın 53 yıl önce çıkarıldıkları idam sehpasında haykırdıkları cümleler, bugün hala Türk ve Kürt halklarının kardeşliğinin pusulası niteliğini taşımaktadır. Elbette hepsinin anıları önünde saygıyla eğilmek, bugün de bizlerin bir insanlık görevidir.

Kaynak: