ESNAFIN EYT YASASI VE SGK’DAN BEKLENTİLERİ VAR…
EYT Yasası ve sosyal güvenlik alanında, esnaf sanatkarların mağdur olmaması için rapor hazırlayan İESOB, çalışmasını Cumhurbaşkanı Erdoğan’a, hükümet yetkililerine ve İzmir milletvekillerine iletecek. İESOB’nin raporunda, 5 bin günü olan vatandaşın EYT’ten yararlanırken esnaftan 9 bin gün istenmesinin yarattığı haksızlığa değinilirken, prim borcu bulunan esnafa, borçlu günün tamamı yerine sadece ihtiyacı olduğu kadar gün satın alma hakkının tanınması da talep ediliyor.
Raporda, 2008 yılından önce oda, sicil ve vergi kaydı olduğu halde Bağ-Kur kaydı bulunmayan esnafa bu sürelerden faydalanma imkanının tanınması, 9 bin günü tamamladığı halde yaş nedeniyle emekli olamayanların SGK primi yerine sadece sağlık sigortası primi ödemesi gibi öneriler de yer alıyor. Ayrıca, askerlik borçlanmasında sigorta giriş tarihinin dikkate alınmaması örnek gösterilerek, sigorta girişinden önce doğum yapan kadınlara doğum borçlanma hakkının verilmesi isteniyor.
İzmir Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği (İESOB), meclise getirilecek olan EYT yasası ile sosyal güvenlik alanında esnafın beklentilerini ve çözüm önerilerini içeren bir rapor hazırladı. İESOB, yasa meclise inmeden Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a, hükümet yetkililerine ve İzmir milletvekillerine çalışmasını iletecek.
Emeklilik gün sayısı adil olmalı
Emeklilik konusunda, Bağ-Kur sigortalısıyla diğer sosyal güvenlik kurumlarının sigortalıları arasında adaletsizlik olduğunu vurgulayan İESOB Başkanı Zekeriya Mutlu, ‘Üç güvenlik kurumu arasında norm birliği sağlanarak aynı çatı altında toplanması planlandığı halde, üyelerimiz aleyhine adaletsizlikler yaşanıyor. Diğer kurum sigortalıları 7200 işgünü ile emekliliğe hak kazanırken, Bağ-Kur sigortalısı 9 bin işgünü ile emekli olabiliyor. Bu adaletsizlik giderilmeli.
Esnaf sanatkarlar EYT yasasından yararlanamıyorlar. 1999 öncesinde sigortalı olup gerekli gün şartlarını sağlayanlar EYT düzenlemesinden faydalanacak. SSK’lılar 7 bin 200 iş gününde emekli olduğu için 5 bin gün sigortalı olan vatandaş ve aynı şekilde kadınlar düzenleme ile emekli olabilirken, esnafın emekliliği için 9 bin gün lazım. Bu çerçevede aynı haktan üyelerimizin de yararlanması gerektiğini düşünüyoruz.’ diye konuştu.
Kısmi ihya imkanı
Esnafın sıkıntı çektiği diğer konulara da değinen Mutlu, ‘Ekonomik sıkıntılar nedeniyle üyelerimizin geçmişte ödeyemedikleri prim borçları askıya alınmakta, hizmet süresi olarak dikkate alınmamaktadır. Bu süreleri geri kazanmak istediğimizde, hepsini toplu olarak satın almamız gerekiyor. Oysa güncel asgari ücret rakamları üzerinden hesaplanan toplu borçlanmalar, ödenmesi imkansız rakamlara ulaşmakta, bankalar bile bu limitle kredi vermemektedirler. Bu sebeple askıya alınmış günlerimizden yararlanamıyoruz. Önerimiz, esnafın talebi halinde, kısmi olarak, yani ihtiyacı kadar gün satın almasına imkan tanınmasıdır.’ dedi.
Geriye dönük borçlanma
Mutlu, ‘2008 yılından önce oda, sicil ve vergi kaydı olduğu halde Bağ-Kur kaydı bulunmayan esnaf sanatkara, bu sürelerinden faydalanma imkanı tanınmalıdır. Devlet önceden 2000 ve 2008 yıllarında bu süreler için borçlanma hakkı tanıdı, ancak ekonomik koşullar nedeniyle üyelerimiz arasında fırsatı kaçırıp mağduriyet yaşayanlar var. Talebimiz, zamanında Bağ-Kur tescilini yaptıramayan esnafımıza bir şans daha verilmesidir.’ dedi.
Sadece sağlık primi ödenmeli
Emeklilik için gereken 9 bin günü tamamlayan ama yaşı bekleyen esnafın durumuna da dikkat çeken Başkan Mutlu sözlerini şöyle sürdürdü: ‘Asgari ücret artınca, üyelerimizin ödediği Bağ-Kur aylık primi 3.452,76 TL’ye yükselmiştir. Gününü tamamlayan ama yaşı bekleyenler, vergi kaydının devam etmesi nedeniyle Bağ-Kur kaydını kapatamamakta, bu yük de esnafa ağır gelmektedir. Bu durumdaki üyelerimiz sadece iş kazası, meslek hastalığı ve genel sağlık sigortası primi ödemelidirler.
Doğum borçlanması
Öte yandan, askerlik borçlanmasında sigorta giriş tarihi dikkate alınmazken, sigorta girişinden önce doğum yapan kadınlara doğum borçlanma hakkı tanınmaması da doğru değildir. Yurt dışında yaşayan kadınlarımıza bile sadece ikamet şartı ile borçlanma hakkı tanınmaktadır. Türkiye’de yaşayan kadın esnafımız da bu haktan mahrum bırakılmamalıdır’
